0 5 - 1 2 - 2 0 0 3
Koffie is een gluiperige dikmaker
Stoffen in koffie verbeteren de werking van insuline. Dat is goed nieuws voor koffiedrinkende sporters. Zou je denken. Maar waar komt al die glucose terecht? Niet in de spieren, blijkt uit een studie die door de koffie-industrie is betaald.
De studie was bedoeld om eerdere tegenstrijdige onderzoeksresultaten te verklaren. Aan de ene kant blijkt cafeïne, de opwekkende stof in koffie, de werking van insuline te verslechteren. Maar aan de andere kant hebben mensen die veel koffie drinken minder kans op diabetes-2. Ra ra, hoe kan dat?
De onderzoekers bedachten dat er nog meer stoffen in koffie zitten dan cafeïne. Zo bestaan de wateroplosbare delen van koffie voor vier procent uit cholorogeenzuur. Tijdens het branden van de koffie zet een deel daarvan om in quinides, en die zouden wel eens de werking van insuline kunnen verbeteren.
Om die theorie te toetsen deden de onderzoekers proeven met drie groepen ratten. Elke rat kreeg een buisje door zijn mond, waardoor de onderzoekers het dier of een placebomiddel, of een cafeïnevrij koffie-extract, of een synthetische quinide gaven. Na een uur gaven de onderzoekers de dieren ook insuline en keken ze hoeveel glucose door de insuline werd opgenomen door het lichaam.
Wat daaruit kwam zie je in de figuur hieronder. De grafiekjes vertellen hoeveel glucose er uit het bloed van de dieren verdween. Op tijdstip nul draaiden de onderzoekers het insulinekraantje bij wijze van spreken open, maar al voor die tijd verdwijnt er glucose bij de ratten die de synthetische quinide krijgen. (DIFEQ in de figuur. DIFEQ staat voor 3,4-diferuloyl-1,5-quinide.) Later gebeurt dat bij de ratten die koffieextract krijgen. (DECAF in de figuur.)
Maar waar gaat dat glucose naartoe? Naar de spieren, dachten en hoopten de onderzoekers. Om die theorie te testen doodden ze na de proef de ratten en bepaalden ze de concentratie glucose in de hartspier, de soleus, de gastrocnemius en de vastus lateralis.
De tabel laat al zien dat de effecten bescheiden waren. Bewerking met statistiek leerde dat de verschillen niet significant waren, en dat de verdwenen suikers dus niet in de spieren terecht waren gekomen.
Misschien zitten de suikers in de lever, schrijven de onderzoekers. Getest hebben ze dat niet. Omdat wij niet betaald worden door de industrie opperen wij nog een andere mogelijkheid: die suikers zitten in de vetweefsels. Dat is geen rare veronderstelling. Veel middelen tegen suikerziekte-2 verhogen de opname van glucose door de vetcellen. Dat is slecht voor je figuur, maar goed voor je suikerspiegel.
Als je één tot drie koppen koffie per dag drinkt, is het effect op de suikerspiegel klein. Daarboven neemt het met elke kop snel toe.
Shearer J, Farah A, de Paulis T, Bracy DP, Pencek RR, Graham TE, Wasserman DH. Quinides of roasted coffee enhance insulin action in conscious rats. J Nutr. 2003 Nov;133(11):3529-32. [PubMed]