
Hier, een Nederlands stuk.
De Angels worden steeds machtiger
HENK SCHUTTEN
Voor internationale opsporingsdiensten zijn de Hells Angels een nachtmerrie. De organisatie kent geen Godfather wiens dood of vertrek het einde van de club betekent. Ook zonder president Big Willem komt het voortbestaan van de club niet in gevaar. Integendeel, door het steeds verder uitdijende internationale netwerk lijkt de club volgens politiedeskundigen alleen maar sterker te worden.
GUY OUELETTE slaakt een diepe zucht als hij hoort dat iemand van de Amsterdamse politie de Nederlandse Hells Angels onlangs nog als 'oude mannen met bierbuiken' omschreef. ''En dan te bedenken dat Nederland hier in Canada altijd als een lichtend voorbeeld wordt beschouwd op het gebied van prostitutie en drugs. Het toont aan dat de tolerantie bij jullie veel te ver is doorgeslagen.''
Tot voor kort had Ouelette de leiding bij de bestrijding van criminele motorbendes in Quebec. Tegenwoordig laat hij zich als adviseur inhuren door opsporingsautoriteiten om zijn licht te laten schijnen over de outlaw motorcycle gangs. Ouelette kan nu zeggen wat hij wil en steekt zijn ergernis over de lakse houding van de Nederlandse politie niet onder stoelen of banken. ''Nederland onderschat het probleem, het heeft bij jullie geen enkele prioriteit. Op de laatste internationale conferenties over criminele motorbendes heb ik geen Nederlander gezien.''
De Nederlandse autoriteiten zijn tot dusver nauwelijks opgetreden tegen de Angels. Invallen in het clubhuis leverden zelden iets op. Harde bewijzen voor grootschalige betrokkenheid bij drugshandel -waarover vaak werd gespeculeerd - zijn nooit gevonden.
Toch toont de vrije val van president Big Willem, die door de dit voorjaar vermoorde vastgoedtycoon Willem Endstra zou zijn ingehuurd om een aanslag op topcrimineel Willem Holleeder te plegen, opnieuw aan hoe diep sommige individuele Hells Angels zich genesteld hebben in de onderwereld. Ook de gewelddadige dood eerder dit jaar van drie Angels in Limburg - die volgens justitie zijn geëxecuteerd door clubgenoten - laat zien hoe Nederlandse 'brothers' tegenwoordig de weg weten te vinden in de internationale georganiseerde misdaadwereld. De drie zouden verwikkeld zijn geweest in een omvangrijke cocaïnedeal met de Colombiaanse guerrillagroep FARC.
Omgekeerd wisten ook Nederlandse drugsdivisies de weg naar buitenlandse chapters van de Angels te vinden. In Canada zijn volgens Ouelette in de jaren negentig diverse vanuit Nederland georganiseerde drugstransporten onderschept waarbij Angels in Quebec hand- en spandiensten verleenden: ''In verschillende gevallen zorgden Hells Angels voor de begeleiding van de drugstransporten over land.''
'Fuck the world', zo luidt in hun eigen drie woorden de levensvisie van de Hells Angels. Ze plaatsen zichzelf de boven de wet en weigeren zich te onderwerpen aan de regels van de burgermaatschappij. Als een 'brother' zich bezighoudt met zaken die het daglicht niet kunnen verdragen, kan de club zich daar niet druk over maken. Zolang de criminele activiteiten maar niet op gespannen voet staan met de belangen van de club.
De afgelopen decennia zijn een groot aantal individuele Angels betrapt op een breed scala van delicten, waaronder moord, drugshandel, brandstichting, afpersing, diefstal, fraude, mensensmokkel en wapenhandel. Toch worden de Angels woedend als hun club een criminele organisatie wordt genoemd. Frits Barend en Henk van Dorp kunnen daarover meepraten.
Sonny Barger, de legendarische Amerikaanse oprichter van de Hells Angels, heeft zich altijd op het standpunt gesteld dat de club geen enkele verantwoordelijkheid draagt voor criminele activiteiten van leden. Tijdens een in het geheim opgenomen gesprek met Anthony Tait, de beruchte verklikker die halverwege de jaren tachtig verantwoordelijk was voor de veroordeling van tientallen Hells Angels in de Verenigde Staten, liet Barger daar geen enkel misverstand over bestaan: ''Alles wat in deze kamer wordt besproken is honderd procent legaal. We praten hier niet over illegale zaken. Als je iets illegaals van plan bent, wil ik er niets over weten omdat het niets met de club te maken heeft.''
Pogingen om de club te verbieden, liepen vrijwel altijd op een mislukking uit - het recht van vereniging is in vrijwel alle landen te stevig in de grondwet verankerd. In 1983 verbood de Duitse federale minister van Binnenlandse Zaken na een langdurig onderzoek de Hamburgse chapter de naam Hells Angels te gebruiken of clubsymbolen of -kleuren te dragen. Achttien laar later deed de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen eveneens een chapter van de Angels in Düsseldorf in de ban. De criminele activiteiten van de Duitse organisatie hadden er nauwelijks onder te lijden.
Internationale opsporingsorganisaties beschouwen de outlaw motorcycle gangs als de grootste criminele bedreiging na de maffia. Overeenkomsten tussen de twee organisaties zijn volop te vinden, zo betogen criminologen. Net als de maffia worden motorbendes gekenmerkt door een sterk hiërarchische structuur met eigen straffen en regels. De president van een chapter kan vergeleken worden met de 'capo' van een maffiafamilie, de penningmeester met de 'consigliere' en de wegkapitein met de 'caporegima'. Fysiek geweld en intimidatie vormen essentiële kenmerken van beide organisaties en ook de 'omerta' (zwijgplicht) en broederzin staan hoog in het vaandel: wie zich tegen een lid keert, keert zich tegen de hele organisatie. En net als de maffia nestelen ook criminele Angels zich steeds vaker in de bovenwereld, door middel van investeringen in onroerend goed of horeca-instellingen.
Toch zijn de Angels volgens veel politiedeskundigen veel moeilijker te bestrijden dan de maffia. De organisatie kent geen oppermachtige Godfather wiens eliminatie het einde van de club zou betekenen. Volgens de journalisten Julian Sher en Bill Marsden, die vorig jaar het boek The Road to Hell publiceerden over de jacht op de Canadese Hells Angels, kan zelfs Osama bin Laden nog een lesje van de Angels leren. ''De politie kan een hele chapter van de Angels oprollen zonder dat de organisatie aan kracht inboet,'' zegt Sher: ''Hells Angels beschikken over het beste van twee werelden, een nationaal en een internationaal netwerk waarin samenwerkingsverbanden kunnen worden aangegaan zonder de nadelen van een strakke, pyramideachtige structuur. In dat opzicht lijken ze op terreurcellen van al-Qaida. Maar de terroristen kunnen van de Angels nog heel wat opsteken.''
De klopjacht die de Canadese politie de afgelopen jaren maakte op de Hells Angels-chapters in Quebec, vormt het bewijs van zijn stelling. De afgelopen vier jaar werden tientallen Angels gearresteerd en veroordeeld. Inmiddels heeft het probleem zich verplaatst naar Ontario, dat vijftien chapters telt, en na Californië, de bakermat van de Hells Angels, over de meeste leden ter wereld beschikt.
Ook wereldwijd neemt het aantal Angels alleen maar toe. Volgens de Canadese politie-expert Jean-Pierre Levesque zijn er de laatste vijf 99 nieuwe chapters bijgekomen, een stijging met bijna 45 procent. De Hells Angels zijn nu actief in 29 landen. Dat de organisatie zijn bestaansrecht ontleent aan criminele activiteiten, lijdt volgens hem geen twijfel. ''Dat is hun enige doel. Alles draait om geld en macht. Die verhalen over kameraadschap en broederschap zijn onzin. Natuurlijk, als ze samen in het clubhuis zitten, zijn het dikke vrienden. Ze moeten wel, want als je uit de club geschopt wordt, heb je een probleem. Iedereen beschermt elkaar uit noodzaak.''
Volgens internationale opsporingsorganisaties zal de strijd de komende jaren alleen maar moeilijker worden, want voorheen rivaliserende motorbendes lijken de vrede te hebben getekend. De Hells Angels verleggen hun grenzen en geven de voorkeur aan samenwerking.
In augustus vorig jaar traden alle Canadese leden van The Bandidos toe tot de Hells Angels, die ze de jaren daarvoor nog op leven en dood hadden bestreden.
''De bendes realiseren zich dat hun onderlinge oorlogen alleen maar extra aandacht van de politie trekken,'' verklaarde een woordvoerder van de Britse National Criminal Intelligence Service (NCIS) eerder dit jaar in The Observer. Voorheen kon met de arrestatie van enkele individuele leden soms een geheel crimineel netwerk worden ontmanteld. Doordat de bendes steeds vaker de handen ineenslaan, kunnen de nadelige gevolgen van doortastend politieoptreden aanzienlijk worden beperkt.
EUROPOL, de pan-Europese politieorganisatie in Den Haag, voorziet eenzelfde ontwikkeling. In 2003 telde Europol maar liefst duizend nieuwe misdaadgroeperingen in Europa waarmee het totale aantal boven de vierduizend komt, met naar schatting met meer dan veertigduizend leden. Een deel van deze stijging komt voor rekening van de Zwarte Cobra's, volgens de NCIS een van de de snelst groeiende motorbendes in Europa. De Cobra's, die het eerst van lieten horen in Scandinavië maar inmiddels ook in Rusland en Turkije sterk vertegenwoordigd zijn, zouden vorig jaar in Amsterdam nog overleg hebben gevoerd over samenwerking met Turkse gangsters op het gebied van de heroïnesmokkel.
Dat ook de Europese Hells Angels hun werkterrein willen uitbreiden, bleek al in 1998 uit documenten die werden ontdekt bij een inval in een clubhuis in Roskilde, tijdens de bloedige bendeoorlog met de Bandido's in Denemarken. De Deense Angels stelden voor Europa in drie zones te verdelen. De eerste zone moest Scandinavië, de Baltische Staten, Rusland, Wit-Rusland en Oekraïne omvatten. De tweede Groot-Brittannië en de derde het West-Europese vasteland. De West-Europese tak van de motorclub zou zich bekommeren om Oost-Europa en de Balkan.
Van die plannen is tot dusver nog maar een beperkt gedeelte terecht gekomen, zegt politie-expert Jean-Pierre Levesque: ''We weten dat de Angels inmiddels een hangaround-club hebben in Kroatië. Ook zitten ze nu in Praag en Ostrawa en beschikken ze over een prospect-chapter in Moskou. Het is duidelijk dat ze hun grenzen aan het verleggen zijn.''
Ook Nederland is nog lang niet verlost van de Hells Angels, voorspelt hij: ''De Angels zijn tot dusver altijd in staat gebleken om na een crisis sterker terug te komen. De zwakste schakels worden eruit gehaald en ze leren van hun fouten.''
© Het Parool, 22-09-2004
En lees dan de dikgedrukte stukken, die moet iedereen kunnen begrijpen.
Hells Angels
Hells Angels logo (Smithsonian Institution)The Hells Angels (without an apostrophe), formed in 1948 in Fontana, California (where the local chapter remains active), epitomized the outlaw biker counterculture of the 1960s, and have been associated with gang rape, white supremacy, and murder. The FBI estimates the Hells Angels take in $1 billion a year worldwide from drug trafficking, prostitution, and money laundering. In rural areas of the United States (especially the U.S. South and Southwest), the Hells Angels have been heavily involved with the distribution of crystalline, smokeable methamphetamine (frequently referred to as 'ice' or 'crystal meth'), a recreational drug.
The HAMC (Hells Angels Motorcycle Club) still profess to be "just" a motorcycle club, despite the fact that since 1994 biker wars in Quebec alone have resulted in more than 100 deaths (including a young bystander killed by an exploding car bomb), 84 bombings, 130 reported cases of arson, and 9 missing persons. In many countries, the Hells Angels are officially considered a criminal organization,and being a member is thus a criminal offense. The Angels claim their membership consists mostly of relatively law-abiding citizens who have often been victims of media sensationalism, but can't resist presenting themselves as a '1% Club', a phrase that got its start because the American Motorcycle Association used to claim that 99% of motorcycle riders were law-abiding.
The Hell's Angels have become the archetypal outlaw club, but more than that as well. According to a court affidavit filed in December, 1997, the Angels are the largest outlaw motorcycle gang in the world with 1200 members in the United States and 600 in the rest of the world. While they do organize group rides and some charity drives, drug trafficking is reportedly the club's main activity and source of income.
They compete with the Pagans, Banditos and Outlaws in turf across the world, including a major wars through the East Coast and Scandinavia that have killed scores of people. Banditos raided an arms warehouse of the Sweden army and then launched attacks that included hand-grenade attacks and even an anti-tank rocket fired into a Hell's Angels clubhouse during a party.The Oakland, California branch — a direct descendent of the original group from Fontana — is the Angels' international headquarters.
"We don't call them bikers, we call them criminal gangs. As far as Scandinavia goes, we believe the bikes are only a camouflage."
--Claes Cassel, Stockholm County Police