Fuck me, I’m the DJ

We schrijven het jaar 1968. In een kleine club genaamd Salvation Too, is Francis Grasso aan het werk. Zijn werk? Platen draaien voor de bezoekers van de club, zoals hij elk weekend doet, 12 uur achter elkaar. Nadat zijn set erop zit, zal hij uit zijn kleine donkere hoekje kruipen, de glazen van de grond rapen, de vloer dweilen en zijn loon in ontvangst nemen, wat nog minder bedraagt dan dat van de barman.

We schrijven het jaar 2006. De mensen die platen draaien, doen dat meestal niet langer twaalf uur lang, ze staan in een goed verlichte DJ-booth en ze hoeven geen glazen meer te rapen of vloeren te dweilen. 38 jaar later is er een hoop veranderd. DJ's zijn de popsterren van onze tijd. Iemand die aan het werk is met twee draaitafels geniet duidelijk meer aanzien dan bijna vier decennia terug. Hoe is dit gekomen? Waarom? Wat is de titel van DJ eigenlijk nog waard?

Allereerst is natuurlijk de commercie aan te wijzen als hoofdoorzaak. Dance is van een hobby uitgegroeid naar een bedrijfstak, en geld heeft zijn stempel gedrukt op dit eens zo ondergrondse fenomeen. Als gevolg hiervan zijn er een hoop mensen die zich inlaten met dance, maar er geen verstand van hebben. Hiermee doel ik vooral op promotors en clubeigenaren. Is het vandaag de dag niet normaal om een line-up van 20 DJ's te hebben op een middelgroot feest? DJ’s die vaak niet langer dan een uurtje (Soms zelfs maar 45 minuten!) draaien en zo te weinig tijd hebben om een set op te bouwen. Grote namen worden voor de piekuren geboekt, en zijn op die manier gedwongen een set te draaien die muzikaal gezien minder interessant is dan die van een local die de avond probeert op te warmen. Beroemde DJ’s vervullen in mijn oogpunt op deze manier geen voorbeeldfunctie meer.

Een gevolg hiervan is dat er een duidelijke wisseling van de wacht heeft plaatsgevonden in de dance. Het extravagante homopubliek van de Salvation Too heeft plaatsgemaakt voor een meer oppervlakkige Hollywood Music Hall crowd. Hierdoor zijn promotors genoodzaakt meer op safe te spelen en word het aanbod van DJ's op commerciële evenementen wel groter, maar niet breder. Muziekstijlen worden ingedeeld in hapklare brokken, zodat de bezoeker weet wat hij kan verwachten en hij eerder is geneigd een kaartje te kopen.

Dit alles heeft het imago van de DJ als artiest zo ingrijpend veranderd, dat het lijkt alsof het niet meer terug te draaien is. Alleen in Nederland al bestaat er een klein leger van bedroom-DJ's dat schaamteloos andermans stijl kopieert, en eigenlijk alleen oefent op een uurtje "peak-time" draaien, zonder aandacht te besteden aan belangrijkere zaken als opbouw, het analyseren van een publiek en de "roots" van de muziek die ze draaien. Nu kom ik bij de kern van deze column: De DJ-markt wordt overspoeld met met mensen bij wie de liefde voor muziek niet diep genoeg zit (Vooral in de hardstyle- en hardcorescene), waardoor innovatieve en talentvolle DJ's verstikt worden en niet genoeg de kans krijgen om het imago van de plaatjesdraaier in positieve zin te veranderen. "DJ" is maar een holle term geworden, aangezien iedereen met twee draaitafels en een mixer zich tegenwoordig zo noemt, of zich zo kan noemen. Waar ik het meest bang voor ben, is dat outsiders op den duur de DJ zullen gaan zien als een "human jukebox", een wannabe, die inferieur is aan andere soorten artiesten.

Wat de toekomst brengt, kan ik uiteraard niet voorspellen, maar ik zie het somber in. Zolang de relatie tussen commercie en dance bestaat, zie ik het niet gebeuren dat het kaf van het koren gescheiden wordt op het gebied van DJ's. Zolang hebberige zakenmensen zich inlaten met deze muziekstroming, denk ik niet dat de meelopers en de copycats het veld zullen ruimen voor de muziekliefhebbers, welke tenslotte de échte DJ's zijn in deze wereld.