Geschiedenis van Wavin
Het is alweer bijna 50 jaar geleden dat Wavin werd opgericht. De experimenten die ooit begonnen in een eenvoudige werkplaats bij de Waterleiding Maatschappij Overijssel in Zwolle, zijn uitgegroeid tot een multinational. Lees mee hoe de eerste Wavin-buis tot stand kwam.
Begin jaren vijftig is Ir. Johan Keller directeur van de Waterleiding Maatschappij Overijssel (WMO). Maar dat niet alleen. Hij is ook lid van de commissie van Wederopbouw, die tot doel heeft het na-oorlogse Nederland zo snel mogelijk uit het puin te doen herrijzen. De juiste man, want Keller is uitgesproken creatief en innovatief. Dat blijkt ook als hij in eigen huis voor problemen komt te staan. Zijn Raad van Commissarissen vindt dat het water in Overijssel te duur is. Een bureau wordt ingehuurd om de oorzaken te onderzoeken en komt tot de volgende conclusies:
1. De vaste kosten zijn te hoog door de uitgebreide werkplaats die de WMO erop nahoudt.
2. Van het drinkwater dat de WMO verspreidt bereikt een groot deel nooit de watermeter, de gietijzeren leidingen zijn zo lek als een mandje.
Tuinhekken
Een minder creatieve directeur zou gedacht hebben: we sluiten de werkplaats en kopen nieuwe buizen. Zo niet Keller. Hij gaat op zoek naar kostendekking voor zijn werkplaats -op een gegeven moment worden hier zelfs tuinhekjes gemaakt- en naar een nieuw type leidingsysteem. PVC-buizen zijn dan al bekend. Ze worden gebruikt voor elektroleidingen. Maar grotere en sterkere buizen voor watertransport zijn nog niet uitgevonden. De fabrikant van elektrobuizen voelt er niets voor deze te maken, althans niet voor de prijs die Keller ervoor wil betalen. 'Dan doe ik het zelf,' besluit de WMO-directeur en hij gaat op zoek naar een machine. In Luxemburg vindt hij een extruder die het niet doet. Desondanks koopt hij het apparaat. Hij laat het naar Zwolle halen, zet het in zijn werkplaats en daar beginnen de experimenten. Het eerste product is een hete, platte buis. Maar na veel vallen en opstaan ontstaat tenslotte een min of meer rond gat met iets van plastic eromheen. De eerste buis voor waterleiding is geboren.
Wij ook
De medewerkers van de WMO krijgen het proces gaandeweg steeds beter in de vingers. Collega-waterleidingbedrijven krijgen er lucht van dat in Zwolle prima drinkwaterbuizen worden gefabriceerd die niet kunnen roesten, en ze tonen veel interesse. Keller wil wel leveren, want zijn gedachte is: hoe meer je fabriceert, hoe goedkoper de buizen worden. En des te goedkoper ze zijn, des te meer zullen ze worden toegepast.
Boekje te buiten
Zo ontstaat in de werkplaats van de WMO in Zwolle een fabriekje. Fabrikanten van andere buismaterialen vinden echter dat de WMO haar boekje te buiten gaat. Een nutsbedrijf als concurrent, dat kan toch niet! Ze doen hun beklag bij de Minister van Economische Zaken en Keller wordt gesommeerd zijn buizenactiviteiten te staken of ze los te koppelen van de WMO. Dat laatste gebeurt.
WAVIN en ELVIN
Zo wordt op 5 augustus 1955 Wavin opgericht. Het bedrijf wordt genoemd naar de producten die het al fabriceert. Omdat er normen moesten komen voor de plastic buis, is deze in een eerder stadium namelijk WAVIN gedoopt (WAter en VINnylchloride). Er bestaat in die tijd ook een ELVIN buis voor elektro, want die fabriceert het bedrijfje inmiddels eveneens.
Wavin groeit en bloeit in de volgende jaren. In 1957 verkast het bedrijf naar Hardenberg, waar een nieuwe fabriek wordt gebouwd. De fabriek is net klaar als de overheid besluit tot bestedingsbeperkingen. Op dat moment komt het nog jonge Wavin tot de ontdekking dat het wel heel erg afhankelijk is van één soort opdrachtgever. Hèt moment om ook eens over andere dingen te denken. Van plastic kun je immers alles maken! Er staan machines stil en er zijn ideeën genoeg. De meeste kruisen min of meer bij toeval het pad van Wavin. De nieuwe bedrijfsdirecteur in Hardenberg komt uit de zuivel en weet dat de melkfabrieken bezig zijn met kunststof kratten; een andere medewerker denkt dat plastic zakken wel eens iets zouden kunnen zijn en in de werkplaats in Zwolle -die na de opening van de Hardenbergse fabriek dienst gaat doen als ontwikkelingsafdeling- worden dan al lang gordijnrails gefabriceerd om een stukje kostendekking te krijgen. Zo verzeilt Wavin in de diversificaties, die op hun beurt ook weer flink groeien.
Verfijning
Tot 1973 blijft de groei erin en is het devies: tonnen maken. Dan dient de eerste energiecrisis zich aan. De tijden van elk half jaar een paar nieuwe machines zijn voorgoed voorbij. Verfijning wordt het motto. Buizen en fittingen worden leidingsystemen, kratten en folie worden verpakkingsoplossingen. Assortimenten worden uitgebreid, er wordt meer aandacht besteed aan marketing, de techniek wordt geraffineerder; minder grondstoffen verbruiken, meer aandacht voor ontwerp, bedrukking, milieu, recycling en ga zo maar door.
Terug naar kernactiviteiten
In 1994 kondigde Wavin aan zich uitsluitend op kunststofleidingsystemen te willen concentreren.
Als gevolg hiervan werd de productie en verkoop van folieën, plastic zakken, kratten en profielen overgedragen aan diverse aandeelhouders die deze zaken wel tot hun kernactiviteiten rekenden. Voor wat de glasvezelversterkte buizen betreft werd de productie verkocht, maar is de verkoop in de Benelux nog steeds in handen van Wavin KLS. Aanleiding om deze andere bedrijfsactiviteiten af te stoten, was de verwachting dat ook voor die activiteiten snelle groei tot marktleiderschap in Europa noodzakelijk was om mee te kunnen komen in de respectievelijke branches. Een dergelijke groei zou echter dusdanig inspanningen en investeringen vergen dat de vraag gewettigd was of Wavin die op eigen houtje moest en kon opbrengen. Uiteindelijk is er voor gekozen partners te zoeken die volledig op de diverse markten zijn georiënteerd. Dat gaf de beste garantie voor continuïteit van de verschillende activiteiten en dus voor de werkgelegenheid. Wavin KLS is teruggegaan naar haar oorspronkelijke kernactiviteit en is nu een onderneming puur en alleen voor kunststof leidingsystemen en zowel Wavin zelf als de afgestoten onderdelen varen daar wel bij.
Vandaag de dag is de Wavin Groep een multinational met 4.500 werknemers en vestigingen in 24 Europese landen. Ooit dacht Keller dat er wel genoeg leidingen in de grond zouden liggen. Maar de mogelijkheden blijken nog steeds onuitputtelijk dankzij de voortreffelijke eigenschappen van kunststof. Er ligt dus nog steeds een wereld open voor kunststof leidingsystemen.
