ZEMELEN
Zemelen worden al zeer lang gebruikt. Ze zijn de buitenste omhulsels van tarwekorrels, die na het malen van de tarwekorrels overblijven. Het bevat veel plantenvezels. Een product met gezuiverde zemelen is sinds 1988 in Nederland verkrijgbaar. Bij de zuivering zijn zetmeel, suikers en eiwitten uit de zemelen verwijderd. Daardoor bevat het vezels in een geconcentreerde vorm. Het is zonder recept verkrijgbaar onder de merknaam Fiberform.
Zemelen zijn ook te koop als voedingsmiddel bij reformzaken, drogisten, apotheken en sommige supermarkten. Het ziet er dan uit als vlokken. Fiberform is te verkrijgen als een fijn poeder.
1. Wat doet dit middel en waarbij wordt het gebruikt?
Zemelen hebben een laxerende werking. Ze worden gebruikt bij verstopping (obstipatie) en aambeien.
Obstipatie
Het ontlastingspatroon verschilt sterk per persoon. U heeft last van verstopping als de ontlasting harder is dan normaal. Een verstopping kan ontstaan door de ontlasting te lang op te houden, te weinig vezels in de voeding, te weinig drinken, te weinig lichaamsbeweging, stress en door een aantal geneesmiddelen.
Behandeling
De klachten kunnen afnemen als u vezelrijke voeding gebruikt, voldoende drinkt, voldoende lichaamsbeweging heeft en stress vermijdt. Als dit onvoldoende helpt, neem dan contact op met uw arts. Als er geen lichamelijke oorzaak is voor de verstopping, kunt u proberen of zemelen de klachten verminderen.
Werking
Zemelen mengen zich met de darminhoud en zwellen op doordat ze water opnemen. U krijgt hierdoor meer en zachtere ontlasting. Dat prikkelt de darm om harder te gaan werken. Het is belangrijk om bij gebruik van dit middel veel te drinken: anderhalf tot twee liter per dag. Anders kan het middel gaan klonteren in de darm en dit kan verstopping of afsluiting van de darm veroorzaken.
Effect
Na één tot drie dagen merkt u dat de ontlasting weer op gang komt, zachter wordt en, bijvoorbeeld bij aambeien, minder pijnlijk verloopt.
Klik voor meer informatie over geneesmiddelen bij obstipatie
Aambeien
In de anus zitten zwellichamen (kussentjes) die ervoor zorgen dat gas en vocht niet naar buiten lekken. De zwellichamen zitten bevestigd met een elastisch weefsel. Als dit weefsel beschadigd raakt of minder elastisch wordt, kunnen de zwellichamen uitzakken. We spreken dan van aambeien.
Aambeien kunnen ontstaan door harde ontlasting of verstopping, als u te hard moet persen. Bij ouderen en zwangere vrouwen verslapt het weefsel makkelijk, zodat zijn eerder aambeien krijgen.
Verschijnselen
U merkt een aambei op aan irritatie en jeuk aan de anus. Dit komt doordat de anus niet meer goed wordt afgesloten en vocht van de huid van de anus irriteert. U ziet vaak ook een beetje helderrood bloed bij de ontlasting, dat ontstaat door beschadiging van de aambei.
Voorkomen
Aambeien kunnen ontstaan door verstopping. Zemelen kunnen worden gebruikt om de verstopping te verminderen. Hierdoor heeft u minder kans op het ontstaan van aambeien.
Zemelen mengen zich met de darminhoud en zwellen op doordat ze water opnemen. U krijgt hierdoor meer en zachtere ontlasting. Dit prikkelt de darm om harder te gaan werken.
Het is belangrijk bij gebruik van dit middel veel te drinken: anderhalf tot twee liter per dag. Anders kan het middel gaan klonteren in de darm en dit kan verstopping of afsluiting van de darm veroorzaken.
Effect
Na één tot drie dagen merkt u dat de ontlasting weer op gang komt, zachter wordt en minder pijnlijk verloopt.
Klik voor meer informatie over geneesmiddelen bij aambeien
2. Op welke bijwerkingen moet ik letten?
Naast het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. De belangrijkste bijwerkingen zijn:
opgeblazen gevoel in de bovenbuik, winderigheid, buikkrampen en misselijkheid. Deze bijwerkingen verdwijnen meestal na een paar dagen. U kunt deze bijwerking voorkomen door de eerste dagen de helft van de aanbevolen hoeveelheid te gebruiken. Daarna kunt u overgaan op de volledige hoeveelheid.
als u coeliakie of glutenallergie heeft: ongezuiverde zemelen bevatten gluten. U mag deze producten niet gebruiken. Overleg hiervoor met uw apotheek of arts.
Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.
3. Heeft dit middel een wisselwerking met andere medicijnen?
U kunt dit middel veilig gebruiken in combinatie met andere medicijnen. Er zijn wel middelen die verstopping als bijwerking kunnen geven. Dit zijn bijvoorbeeld middelen tegen depressie, psychose, epilepsie, sommige pijnstillers (morfine), codeïne, ijzertabletten, verapamil, plastabletten en laxeermiddelen als u deze langdurig gebruikt. Als u twijfelt of de verstopping door uw medicijnen komt, raadpleeg dan uw arts of apotheker.
4. Als ik dit middel gebruik, mag ik dan...
autorijden en alcohol drinken?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen.
alles eten?
U mag alles eten. Houdt u er wel rekening mee dat bepaalde voedingsmiddelen uw klachten kunnen verergeren. Een vezelrijk dieet kan juist een gunstig effect hebben.
Klik voor meer informatie over wat u zelf kunt doen bij verstopping
5. Kan ik dit middel gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
U kunt dit middel veilig gebruiken. Het wordt al jarenlang gebruikt door zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven, zonder nadelige gevolgen voor het kind.
6. Hoe moet ik dit middel gebruiken?
Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.
Hoe?
Strooi de benodigde hoeveelheid over het voedsel, bijvoorbeeld soep, yoghurt, vla of over de warme maaltijd. Drink er een glas water bij, zodat u voldoende vocht in de darmen heeft voor een goede werking. Zorg ervoor dat u minimaal anderhalve liter vocht per dag gebruikt.
Wanneer?
U kunt dit middel het best innemen tijdens de maaltijd of met wat voedsel. Houd er wel rekening mee dat door dit middel de darminhoud toeneemt. Het innemen vlak na een grote maaltijd kan misschien darmklachten geven.
Hoe lang?
U kunt dit middel gebruiken zo lang u klachten van verstopping heeft.
7. Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?
Als u zemelen één keer per dag gebruikt
Duurt het nog meer dan acht uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan acht uur? Sla de vergeten dosis dan over.
Als u zemelen twee keer per dag gebruikt
Duurt het nog meer dan vier uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan vier uur? Sla de vergeten dosis dan over.
Als u zemelen drie keer per dag gebruikt
Duurt het nog meer dan twee uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan twee uur? Sla de vergeten dosis dan over.
8. Kan ik zomaar met dit middel stoppen?
Ja, in één keer stoppen kan, zonder af te bouwen en zonder na-effecten.